Một số điểm mới trong thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế

Chính sách bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT) là những chính sách lớn, trụ cột chính của hệ thống bảo đảm an sinh xã hội của mỗi quốc gia.
     Ở Việt Nam, chính sách BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) được Đảng, Nhà nước coi trọng và từng bước điều chỉnh để phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội và sự phát triển của đất nước, nhất là giai đoạn hiện nay khi tình hình dịch Covid-19 đang có diễn biến ngày càng phức tạp, kinh tế của người dân cũng như của các doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn. Năm 2021, BHXH Việt Nam đã đưa ra một số điểm mới trong thực hiện chính sách BHXH, BHYT:
     Mẫu Thẻ BHYT mới từ ngày 01/4/2021: Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam đã ban hành Quyết định số 1666/QĐ-BHXH, ngày 03/12/2020 về việc ban hành mẫu thẻ BHYT sử dụng thống nhất trong phạm vi cả nước. Theo đó, từ ngày 01/4/2021 sẽ có nhiều thay đổi trên thẻ BHYT như: Thẻ BHYT mẫu mới có kích thước nhỏ gọn hơn, hình thức đẹp hơn (bằng với kích thước thẻ căn cước công dân và một số loại thẻ ATM của các ngân hàng thương mại) đảm bảo thuận tiện khi cất giữ, bảo quản trong ví, hạn chế các trường hợp bị mất, hỏng thẻ BHYT; con dấu được thay bằng con dấu của BHXH Việt Nam, in chức danh, chữ ký, họ tên của Trưởng Ban Quản lý Thu - Sổ, Thẻ; mã số in trên thẻ BHYT được in 10 ký tự chính là mã số BHXH của người tham gia (thay thế 15 ký tự như trước đây)…
image 20210909065634 2
(Ảnh minh họa)
      Quy định mới về tuổi nghỉ hưu từ ngày 01/01/2021: Nghị định số 135/2020/NĐ-CP, ngày 18/11/2020 của Chính phủ có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2021 quy định tuổi nghỉ hưu (Hướng dẫn chi tiết Điều 169 của Bộ luật Lao động). Theo đó, tuổi nghỉ hưu của người lao động (NLĐ) trong điều kiện lao động bình thường (theo Khoản 2, Điều 169 của Bộ luật Lao động) năm 2021 được quy định là đủ 60 tuổi 3 tháng đối với lao động nam và đủ 55 tuổi 4 tháng đối với lao động nữ. Sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm 3 tháng đối với lao động nam cho đến khi đủ 62 tuổi vào năm 2028 và cứ mỗi năm tăng thêm 4 tháng đối với lao động nữ cho đến khi đủ 60 tuổi vào năm 2035.
     Quy định mới cũng quy định cụ thể về tuổi nghỉ hưu ở tuổi thấp hơn tuổi nghỉ hưu trong điều kiện lao động bình thường của NLĐ theo Khoản 3, Điều 169 của Bộ luật Lao động. Cụ thể, NLĐ thuộc các trường hợp dưới đây có thể nghỉ hưu ở tuổi thấp hơn, nhưng không quá 5 tuổi so với tuổi nghỉ hưu tại thời điểm nghỉ hưu, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác:
     + NLĐ có đủ 15 năm trở lên làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ LĐ-TB&XH ban hành.
     + NLĐ có đủ 15 năm trở lên làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, bao gồm cả thời gian làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên trước ngày 1/1/2021.
     Thông tư số 11/2020/TT-BLĐTBXH, ngày 12/11/2020 của Bộ trưởng Bộ LĐ-TB&XH ban hành danh mục nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm và nghề, công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm (có hiệu lực ngày 01/3/2021), theo đó 1.838 nghề, công việc được về hưu trước tuổi.
     Nghị định số 135/2020/NĐ-CP cũng quy định tuổi nghỉ hưu ở tuổi cao hơn tuổi nghỉ hưu trong điều kiện lao động bình thường của NLĐ. Theo Khoản 4, Điều 169 của Bộ luật Lao động: người lao động có trình độ chuyên môn, kỹ thuật cao và một số trường hợp đặc biệt có thể nghỉ hưu ở tuổi cao hơn nhưng không quá 05 tuổi.
     Người dân tộc thiểu số, người dân không còn thuộc vùng khó khăn, đặc biệt khó khăn theo Quyết định số 861/QĐ-TTg, ngày 04/6/2021 của Thủ tướng Chính phủ không được ngân sách Nhà nước mua thẻ BHYT. Ngày 04/6/2021, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 861/QĐ-TTg phê duyệt danh sách các xã khu vực III, khu vực II, khu vực I thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2025, theo đó từ ngày 01/7/2021 trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên có khoảng 206.279 người không còn được ngân sách Nhà nước mua thẻ BHYT do không còn thuộc vùng khó khăn, đặc biệt khó khăn. Tính đến 20/8/2021 số người không còn được ngân sách Nhà nước mua thẻ tham gia lại theo các đối tượng khác và hộ gia đình là 130.461 người, số người còn phải vận động tuyên truyền tham gia BHYT theo Hộ gia đình và học sinh sinh viên là: 75.818 người.
     Chính sách hỗ trợ người lao động và người sử dụng lao động gặp khó khăn do đại dịch Covid-19: Nghị quyết số 68/NQ-CP, ngày 01/7/2021 của Chính phủ về một số chính sách hỗ trợ người lao động và người sử dụng lao động gặp khó khăn do đại dịch Covid-19 và Quyết định 23/2021/QĐ-TTg ngày 07/7/2021 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện một số chính sách hỗ trợ người lao động và người sử dụng lao động gặp khó khăn do đại dịch Covid-19. Theo đó có 3/12 chính sách hỗ trợ người lao động và người sử dụng lao động bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 liên quan đến BHXH: Chính sách giảm mức đóng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; Chính sách tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất; Chính sách hỗ trợ đào tạo duy trì việc làm cho người lao động.
     + BHXH tỉnh đã hướng dẫn các đơn vị thực hiện giảm đóng quỹ TNLĐ- BNN về 0 % quỹ tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội từ 01/7/2021- 30/6/2022 là 3.036 đơn vị, với số tiền tạm tính theo quỹ lương tháng 7/2021 là 58.863 triệu đồng.
     + Tính đến hết ngày 20/8/2021, BHXH đã xác nhận cho 25 đơn vị với 414 lao động tạm hoãn hợp đồng lao động, nghỉ việc không lương; 04 đơn vị với 42 lao động ngừng việc; 02 đơn vị với 275 lao động đề nghị vay vốn trên địa bàn để làm thủ tục hưởng chính sách hỗ trợ theo Quyết định số 23/QĐ-TTg.
     Thực hiện Nghị quyết số 68/NQ-CP và Quyết định số 23/2021/QĐ-TTg, BHXH Việt Nam đã kịp thời cung cấp 6 dịch vụ công trên cổng dịch vụ công của ngành; đồng thời kết nối, tích hợp, cung cấp 5 dịch vụ công trên Cổng dịch vụ công quốc gia. Qua đó, tạo thuận lợi cho việc tổ chức thực hiện các chính sách hỗ trợ người lao động, người sử dụng lao động gặp khó khăn do đại dịch Covid-19.
     Bổ sung đối tượng được ngân sách Nhà nước mua thẻ BHYT: tại Nghị định số 20/2021/NĐ-CP, ngày 15/3/2021 của Chính phủ về quy định chính sách trợ giúp xã hội đối với đối tượng bảo trợ xã hội. Cụ thể, so với quy định hiện nay tại Nghị định số 136/2013/NĐ-CP, ngày 21/10/2013, Điều 5 Nghị định số 20 đã bổ sung thêm đối tượng: “Người thuộc diện hộ cận nghèo chưa có chồng hoặc chưa có vợ; đã có chồng hoặc vợ nhưng đã chết hoặc mất tích theo quy định của pháp luật và đang nuôi con dưới 16 tuổi hoặc đang nuôi con từ 16 đến 22 tuổi và người con đó đang học văn hóa, học nghề, trung học chuyên nghiệp, cao đẳng, đại học văn bằng thứ nhất (người con này đang được hưởng trợ cấp bảo trợ xã hội)” được ngân sách Nhà nước mua thẻ BHYT.
     Có thể nói, việc bổ sung và hoàn thiện chế độ, chính sách BHXH, BHYT có bước đi, lộ trình phù hợp với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, phát triển hệ thống BHXH, BHYT đồng bộ với phát triển các dịch vụ xã hội, đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu của Nhân dân; tạo điều kiện thuận lợi cho mọi người tham gia và thụ hưởng các chế độ BHXH, BHYT. Thực hiện tốt các chế độ, chính sách BHXH, BHYT là trách nhiệm của các cấp uỷ đảng, chính quyền, đoàn thể, tổ chức xã hội, doanh nghiệp và của mỗi người dân”.

Đoàn Yến

 

 
