Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đấu tranh phòng chống tham ô, lãng phí trong Đảng, Nhà nước ta hiện nay
- Thứ ba - 19/05/2020 06:41
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Trong giai đoạn hiện nay, trước yêu cầu xây dựng Đảng, Nhà nước ta ngày càng trong sạch, vững mạnh, đủ sức lãnh đạo, quản lý đất nước phát triển theo con đường chủ nghĩa xã hội, đòi hỏi chúng ta phải đặc biệt quan tâm đến công tác phòng, chống tham ô, lãng phí trong Đảng, Nhà nước. Muốn vậy, việc vận dụng sáng tạo, có hiệu quả tư tưởng Hồ Chí Minh về phòng, chống tham ô, lãng phí được coi là một trong những vấn đề có ý nghĩa quan trọng hàng đầu.
Bác Hồ ở Chiến khu Việt Bắc
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt coi trọng phòng, chống tham ô, lãng phí trong Đảng, Nhà nước. Bởi Người cho rằng tham ô, lãng phí là “những căn bệnh nguy hiểm”, “là giặc nội xâm”, “là tội ác” không chỉ gây thiệt hại về kinh tế, vật chất, mà còn về mặt tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống; làm suy yếu bộ máy của Đảng, Nhà nước; gây mất lòng tin của quần chúng nhân dân; từ đó, ảnh hưởng tiêu cực đến công cuộc xây dựng và bảo vệ nước nhà. Chính vì vậy, ngay sau khi đất nước dành được độc lập, trong bài phát biểu về “Thực hành tiết kiệm, chống tham ô, lãng phí, chống bệnh quan liêu” tháng 3 năm 1952, Người nhấn mạnh: “Phải tẩy sạch nạn tham ô, lãng phí và bệnh quan liêu. Nếu không, thì nó sẽ làm hại đến công việc của ta” (1)
Theo Hồ Chí Minh, tham ô, lãng phí là hai căn bệnh nguy hiểm khác nhau, nó nằm ở mọi tổ chức của ta. “Tham ô là trộm, cướp” (2); là hành động xấu xa nhất của con người. Nó được biểu hiện ở việc ăn cắp của công làm của tư, đục khoét của nhân dân; xâm phạm đến lợi ích chung của nhân dân; tiêu ít mà khai nhiều, lợi dụng việc chung của Chính phủ để làm quỹ riêng cho địa phương mình, đơn vị mình. Còn lãng phí, mặc dù “không trực tiếp ăn cắp, ăn trộm của công (3), nhưng đó là hành động sử dụng tiền của, sức lao động, thời gian bừa bãi, thiếu hiệu quả. Cho nên, lãng phí cũng rất tai hại cho nhân dân, cho Chính phủ, có khi còn tai hại hơn tham ô” (4). Nguyên nhân sâu xa của tình trạng tham ô, lãng phí, theo Hồ Chí Minh được bắt nguồn từ bệnh quan liêu. Bởi vì, với những người đứng đầu và cơ quan lãnh đạo mà mắc bệnh quan liêu sẽ dẫn đến việc quản lý lỏng lẻo, không sát với công việc, cán bộ hạch sách, quần chúng nhân dân, không giữ đúng nguyên tắc, kỷ cương, luật pháp. Điều này làm cho những người xấu, những cán bộ kém tha hồ tham ô, lãng phí. Do đó, “Bệnh quan liêu là chỗ gieo hạt vun trồng cho tham ô, lãng phí nảy nở” (5).
Để khắc phục triệt để tham ô, lãng phí, Hồ Chí Minh khẳng định, trước hết cần “Phải chống bệnh quan liêu, vì đó là nguồn gốc của nạn tham ô, lãng phí” (6). Ngoài ra, mỗi cán bộ, đảng viên phải nêu cao tinh thần thực hành tiết kiệm, đức tính liêm khiết, trong sạch trong thực thi công vụ; phải thấm nhuần đạo đức cách mạng: cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; tích cực đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, cơ hội, thực dụng, chủ nghĩa bè phái, cục bộ; nêu cao ý thức, thái độ, lề lối làm việc khoa học, có kỷ luật trong thực hiện các nhiệm vụ được giao.
Thấm nhuần tư tưởng của Người về đấu tranh phòng, chống tham ô, lãng phí, trong giai đoạn hiện nay, trước yêu cầu của thực tiễn phát triển đất nước, Đảng, Nhà nước ta luôn coi trọng công tác phòng, chống tham ô, lãng phí; xác định đây là một trong những vấn đề mang tính cấp bách, nội dung quan trọng hàng đầu nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng; năng lực quản lý, điều hành của Nhà nước. Tuy nhiên, bên cạnh đó, có thể thấy, công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí trong Đảng, Nhà nước ta thời gian qua vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập như: “Tình trạng tham nhũng, lãng phí vẫn còn nghiêm trọng với biểu hiện ngày càng tinh vi, phức tạp, gây bức xúc trong dư luận, ảnh hưởng đến niềm tin của nhân dân với Đảng và Nhà nước” (7). Để khắc phục tình trạng trên, việc vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về đấu tranh phòng, chống tham ô, lãng phí là một trong những giải pháp quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Muốn làm được điều này, theo chúng tôi, cần thực hiện tốt các yêu cầu cơ bản sau:
Một là, đẩy mạnh giáo dục nâng cao nhận thức, trách nhiệm chính trị cho cán bộ, đảng viên về đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí
Để đấu tranh phòng, chống tham ô, lãng phí ở nước ta hiện nay, trong thời gian tới, cấp ủy, chính quyền các cấp cần tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo; quan tâm đúng mức đến công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí cho mọi cán bộ, đảng viên thuộc quyền quản lý. Nội dung giáo dục tập trung giúp cho mỗi người nhận thức rõ tác hại của tham nhũng, lãng phí là “căn bệnh” nguy hiểm, là “kẻ thù” trực tiếp đe dọa đến sự sống còn của Đảng, sự tồn vong của dân tộc. Nâng cao nhận thức, ý thức tôn trọng và chấp hành pháp luật về phòng, chống tham nhũng, lãng phí; kỷ cương của Đảng, Nhà nước; quy chế, quy định của cơ quan, đơn vị… Để thực hiện được điều này, cấp ủy, chính quyền các cấp cần thực hiện đa dạng hóa các hình thức, biện pháp tuyên truyền, giáo dục về phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Trong đó, tập trung gắn chặt chẽ giữa công tác giáo dục, tuyên tuyền, phổ biến pháp luật phòng, chống tham nhũng, lãng phí với thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”. Tăng cường các hình thức giáo dục, tuyên truyền trên các phương tiện truyền thông đại chúng. Trong đó, tập trung lên án mạnh mẽ những hành vi tham nhũng, lãng phí; tích cực biểu dương, nhân rộng những tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến, dũng cảm trong đấu tranh, phòng, chống tham nhũng, lãng phí; có những định hướng dư luận tích cực để tạo sự đồng thuận trong nhận thức của cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân.
Hai là, nêu cao tự phê bình và phê bình đối với mỗi cán bộ, đảng viên cũng như mỗi cấp ủy, tổ chức đảng
Có thể khẳng định, một trong những nguyên nhân dẫn đến hành vi tham nhũng, lãng phí là do cán bộ, đảng viên thiếu tu dưỡng, rèn luyện, giảm sút ý chí chiến đấu, quên đi trách nhiệm, bổn phận trước Đảng và nhân dân; bị suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống; ngoài ra, những khuyết điểm, sai lầm của cán bộ, đảng viên và tổ chức đảng không được phát hiện kịp thời để có những biện pháp xử lý phù hợp. Do đó, muốn ngăn chặn được vấn đề này, việc nêu cao tự phê bình và phê bình được coi là vũ khí sắc bén; là vấn đề cấp bách, nhiệm vụ lâu dài, thường xuyên, trực tiếp ngăn chặn nguyên căn của hành vi tham nhũng, lãng phí…
Để nêu cao tự phê bình và phê bình, trước hết, mỗi tổ chức cơ sở đảng và toàn bộ hệ thống chính trị phải nhận thức đúng mục đích của việc tự phê bình và phê bình là giúp cho mỗi cán bộ, đảng viên thấy được và sửa chữa được những khuyết điểm của bản thân mình. Trên cơ sở đó, trực tiếp nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, giữ gìn phẩm chất, tư cách đảng viên, nâng cao uy tín của Đảng và củng cố niềm tin của quần chúng đối với Đảng, qua đó góp phần xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh. Khi tự phê bình và phê bình, mỗi cán bộ, đảng viên phải dựa trên tinh thần xây dựng, thực lòng yêu thương giúp đỡ cho đồng chí mình tiến bộ. Bên cạnh đó, thực hiện tự phê bình và phê bình cần tập trung gắn với kiểm điểm trách nhiệm đối với công việc, đối với đơn vị; phẩm chất cá nhân của từng cán bộ, đảng viên về các mặt nhận thức, tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, ý thức tổ chức kỷ luật, quan hệ với quần chúng... để thấy rõ ưu điểm mà phát huy, nhận ra khuyết điểm mà sửa chữa; coi trọng sự giáo dục, sự giúp đỡ chân thành của đồng chí, đồng nghiệp, học tập lẫn nhau. Đối với những trường hợp sai phạm mà không thành khẩn, không tự giác, tập thể giúp đỡ mà không tiếp thu thì phải xử lý thích đáng
Ba là, bổ sung, hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm phòng ngừa, răn đe, trừng trị tham nhũng, lãng phí
Thực tiễn hiện nay cho thấy, trong bất kỳ lĩnh vực nào, khi các cơ chế, chính sách quản lý nói chung, cơ chế, chính sách trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí nói riêng còn lỏng lẻo, thiếu tính hệ thống, chặt chẽ… các đối tượng sẽ lợi dụng những kẽ hở đó để thực hiện hành vi tham nhũng, lãng phí. Theo đó, để ngăn chặn kịp thời những biểu hiện tham nhũng, lãng phí, việc bổ sung, hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm phòng ngừa, răn đe, trừng trị và đẩy lùi tình trạng tham nhũng, lãng phí là yêu cầu có tính cấp thiết trong bối cảnh hiện nay. Để thực hiện tốt yêu cầu này, trước hết cần đẩy mạnh việc nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quy định của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước trên tất cả các lĩnh vực, nhất là các lĩnh vực có nguy cơ xảy ra tình trạng tham nhũng, lãng phí cao như: quản lý và sử dụng đất đai, khai thác tài nguyên, khoáng sản; thu, chi ngân sách, mua sắm tài sản công, tài chính, ngân hàng, thực hiện các dự án đầu tư xây dựng cơ bản, giáo dục và đào tạo, y tế…
Bên cạnh đó, cần xây dựng được cơ chế ngăn chặn “lợi ích nhóm”, chống đặc quyền, đặc lợi; đẩy mạnh cải cách hành chính, kiên quyết loại bỏ những cản trở về thể chế và thủ tục hành chính tạo điều kiện cho sách nhiễu, tham nhũng, lãng phí; kiện toàn bộ máy chuyên trách về phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Xây dựng cơ chế giám sát, phản biện xã hội của các tổ chức chính trị - xã hội và tổ chức quần chúng đối với việc xây dựng và thực hiện các chủ trương, chính sách; tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án, trừng trị nghiêm những phần tử tham nhũng, lãng phí… từ đó tạo ra sự răn đe, không dám tham nhũng, lãng phí. Đi đôi với những việc làm trên, cần đẩy mạnh cải cách chính sách tiền lương, thu nhập, chính sách nhà ở đảm bảo cuộc sống cho cán bộ, đảng viên, công chức, trên cơ sở đó, góp phần trong phòng chống tham nhũng, lãng phí.
Bốn là, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội tham gia đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí
Việc phòng, chống tham nhũng, lãng phí là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và của toàn xã hội. Theo đó, để thực hiện phòng, chống tham nhũng, lãng phí có hiệu quả cần phát huy tốt vai trò lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước, sự vào cuộc của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và của toàn dân. Muốn vậy, cần tiếp tục thực hiện tốt Quy chế dân chủ ở cơ sở; phát huy quyền làm chủ của nhân dân trong xây dựng chủ trương, đường lối, chính sách, thể chế, luật pháp và giám sát cán bộ, công chức, các cơ quan, tổ chức, đơn vị để phát hiện, đấu tranh với các hiện tượng tham nhũng, lãng phí. Phát huy vai trò của cơ quan báo chí trong đấu tranh và định hướng dư luận về công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí; tiếp tục hoàn thiện cơ chế bảo vệ, khen thưởng, tôn vinh những người tố cáo, phát hiện hành vi tham nhũng, lãng phí; phối hợp với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền để ngăn chặn và phát hiện kịp thời hành vi nhũng nhiễu, nhận hối lộ của cán bộ, công chức; kiên quyết xử lý kỷ luật những tổ chức, cá nhân cố tình bao che, tiếp tay, dung túng, ngăn cản việc đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí.
Theo Hồ Chí Minh, tham ô, lãng phí là hai căn bệnh nguy hiểm khác nhau, nó nằm ở mọi tổ chức của ta. “Tham ô là trộm, cướp” (2); là hành động xấu xa nhất của con người. Nó được biểu hiện ở việc ăn cắp của công làm của tư, đục khoét của nhân dân; xâm phạm đến lợi ích chung của nhân dân; tiêu ít mà khai nhiều, lợi dụng việc chung của Chính phủ để làm quỹ riêng cho địa phương mình, đơn vị mình. Còn lãng phí, mặc dù “không trực tiếp ăn cắp, ăn trộm của công (3), nhưng đó là hành động sử dụng tiền của, sức lao động, thời gian bừa bãi, thiếu hiệu quả. Cho nên, lãng phí cũng rất tai hại cho nhân dân, cho Chính phủ, có khi còn tai hại hơn tham ô” (4). Nguyên nhân sâu xa của tình trạng tham ô, lãng phí, theo Hồ Chí Minh được bắt nguồn từ bệnh quan liêu. Bởi vì, với những người đứng đầu và cơ quan lãnh đạo mà mắc bệnh quan liêu sẽ dẫn đến việc quản lý lỏng lẻo, không sát với công việc, cán bộ hạch sách, quần chúng nhân dân, không giữ đúng nguyên tắc, kỷ cương, luật pháp. Điều này làm cho những người xấu, những cán bộ kém tha hồ tham ô, lãng phí. Do đó, “Bệnh quan liêu là chỗ gieo hạt vun trồng cho tham ô, lãng phí nảy nở” (5).
Để khắc phục triệt để tham ô, lãng phí, Hồ Chí Minh khẳng định, trước hết cần “Phải chống bệnh quan liêu, vì đó là nguồn gốc của nạn tham ô, lãng phí” (6). Ngoài ra, mỗi cán bộ, đảng viên phải nêu cao tinh thần thực hành tiết kiệm, đức tính liêm khiết, trong sạch trong thực thi công vụ; phải thấm nhuần đạo đức cách mạng: cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; tích cực đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, cơ hội, thực dụng, chủ nghĩa bè phái, cục bộ; nêu cao ý thức, thái độ, lề lối làm việc khoa học, có kỷ luật trong thực hiện các nhiệm vụ được giao.
Thấm nhuần tư tưởng của Người về đấu tranh phòng, chống tham ô, lãng phí, trong giai đoạn hiện nay, trước yêu cầu của thực tiễn phát triển đất nước, Đảng, Nhà nước ta luôn coi trọng công tác phòng, chống tham ô, lãng phí; xác định đây là một trong những vấn đề mang tính cấp bách, nội dung quan trọng hàng đầu nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng; năng lực quản lý, điều hành của Nhà nước. Tuy nhiên, bên cạnh đó, có thể thấy, công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí trong Đảng, Nhà nước ta thời gian qua vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập như: “Tình trạng tham nhũng, lãng phí vẫn còn nghiêm trọng với biểu hiện ngày càng tinh vi, phức tạp, gây bức xúc trong dư luận, ảnh hưởng đến niềm tin của nhân dân với Đảng và Nhà nước” (7). Để khắc phục tình trạng trên, việc vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về đấu tranh phòng, chống tham ô, lãng phí là một trong những giải pháp quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Muốn làm được điều này, theo chúng tôi, cần thực hiện tốt các yêu cầu cơ bản sau:
Một là, đẩy mạnh giáo dục nâng cao nhận thức, trách nhiệm chính trị cho cán bộ, đảng viên về đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí
Để đấu tranh phòng, chống tham ô, lãng phí ở nước ta hiện nay, trong thời gian tới, cấp ủy, chính quyền các cấp cần tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo; quan tâm đúng mức đến công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí cho mọi cán bộ, đảng viên thuộc quyền quản lý. Nội dung giáo dục tập trung giúp cho mỗi người nhận thức rõ tác hại của tham nhũng, lãng phí là “căn bệnh” nguy hiểm, là “kẻ thù” trực tiếp đe dọa đến sự sống còn của Đảng, sự tồn vong của dân tộc. Nâng cao nhận thức, ý thức tôn trọng và chấp hành pháp luật về phòng, chống tham nhũng, lãng phí; kỷ cương của Đảng, Nhà nước; quy chế, quy định của cơ quan, đơn vị… Để thực hiện được điều này, cấp ủy, chính quyền các cấp cần thực hiện đa dạng hóa các hình thức, biện pháp tuyên truyền, giáo dục về phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Trong đó, tập trung gắn chặt chẽ giữa công tác giáo dục, tuyên tuyền, phổ biến pháp luật phòng, chống tham nhũng, lãng phí với thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”. Tăng cường các hình thức giáo dục, tuyên truyền trên các phương tiện truyền thông đại chúng. Trong đó, tập trung lên án mạnh mẽ những hành vi tham nhũng, lãng phí; tích cực biểu dương, nhân rộng những tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến, dũng cảm trong đấu tranh, phòng, chống tham nhũng, lãng phí; có những định hướng dư luận tích cực để tạo sự đồng thuận trong nhận thức của cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân.
Hai là, nêu cao tự phê bình và phê bình đối với mỗi cán bộ, đảng viên cũng như mỗi cấp ủy, tổ chức đảng
Có thể khẳng định, một trong những nguyên nhân dẫn đến hành vi tham nhũng, lãng phí là do cán bộ, đảng viên thiếu tu dưỡng, rèn luyện, giảm sút ý chí chiến đấu, quên đi trách nhiệm, bổn phận trước Đảng và nhân dân; bị suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống; ngoài ra, những khuyết điểm, sai lầm của cán bộ, đảng viên và tổ chức đảng không được phát hiện kịp thời để có những biện pháp xử lý phù hợp. Do đó, muốn ngăn chặn được vấn đề này, việc nêu cao tự phê bình và phê bình được coi là vũ khí sắc bén; là vấn đề cấp bách, nhiệm vụ lâu dài, thường xuyên, trực tiếp ngăn chặn nguyên căn của hành vi tham nhũng, lãng phí…
Để nêu cao tự phê bình và phê bình, trước hết, mỗi tổ chức cơ sở đảng và toàn bộ hệ thống chính trị phải nhận thức đúng mục đích của việc tự phê bình và phê bình là giúp cho mỗi cán bộ, đảng viên thấy được và sửa chữa được những khuyết điểm của bản thân mình. Trên cơ sở đó, trực tiếp nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, giữ gìn phẩm chất, tư cách đảng viên, nâng cao uy tín của Đảng và củng cố niềm tin của quần chúng đối với Đảng, qua đó góp phần xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh. Khi tự phê bình và phê bình, mỗi cán bộ, đảng viên phải dựa trên tinh thần xây dựng, thực lòng yêu thương giúp đỡ cho đồng chí mình tiến bộ. Bên cạnh đó, thực hiện tự phê bình và phê bình cần tập trung gắn với kiểm điểm trách nhiệm đối với công việc, đối với đơn vị; phẩm chất cá nhân của từng cán bộ, đảng viên về các mặt nhận thức, tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, ý thức tổ chức kỷ luật, quan hệ với quần chúng... để thấy rõ ưu điểm mà phát huy, nhận ra khuyết điểm mà sửa chữa; coi trọng sự giáo dục, sự giúp đỡ chân thành của đồng chí, đồng nghiệp, học tập lẫn nhau. Đối với những trường hợp sai phạm mà không thành khẩn, không tự giác, tập thể giúp đỡ mà không tiếp thu thì phải xử lý thích đáng
Ba là, bổ sung, hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm phòng ngừa, răn đe, trừng trị tham nhũng, lãng phí
Thực tiễn hiện nay cho thấy, trong bất kỳ lĩnh vực nào, khi các cơ chế, chính sách quản lý nói chung, cơ chế, chính sách trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí nói riêng còn lỏng lẻo, thiếu tính hệ thống, chặt chẽ… các đối tượng sẽ lợi dụng những kẽ hở đó để thực hiện hành vi tham nhũng, lãng phí. Theo đó, để ngăn chặn kịp thời những biểu hiện tham nhũng, lãng phí, việc bổ sung, hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm phòng ngừa, răn đe, trừng trị và đẩy lùi tình trạng tham nhũng, lãng phí là yêu cầu có tính cấp thiết trong bối cảnh hiện nay. Để thực hiện tốt yêu cầu này, trước hết cần đẩy mạnh việc nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quy định của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước trên tất cả các lĩnh vực, nhất là các lĩnh vực có nguy cơ xảy ra tình trạng tham nhũng, lãng phí cao như: quản lý và sử dụng đất đai, khai thác tài nguyên, khoáng sản; thu, chi ngân sách, mua sắm tài sản công, tài chính, ngân hàng, thực hiện các dự án đầu tư xây dựng cơ bản, giáo dục và đào tạo, y tế…
Bên cạnh đó, cần xây dựng được cơ chế ngăn chặn “lợi ích nhóm”, chống đặc quyền, đặc lợi; đẩy mạnh cải cách hành chính, kiên quyết loại bỏ những cản trở về thể chế và thủ tục hành chính tạo điều kiện cho sách nhiễu, tham nhũng, lãng phí; kiện toàn bộ máy chuyên trách về phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Xây dựng cơ chế giám sát, phản biện xã hội của các tổ chức chính trị - xã hội và tổ chức quần chúng đối với việc xây dựng và thực hiện các chủ trương, chính sách; tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án, trừng trị nghiêm những phần tử tham nhũng, lãng phí… từ đó tạo ra sự răn đe, không dám tham nhũng, lãng phí. Đi đôi với những việc làm trên, cần đẩy mạnh cải cách chính sách tiền lương, thu nhập, chính sách nhà ở đảm bảo cuộc sống cho cán bộ, đảng viên, công chức, trên cơ sở đó, góp phần trong phòng chống tham nhũng, lãng phí.
Bốn là, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội tham gia đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí
Việc phòng, chống tham nhũng, lãng phí là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và của toàn xã hội. Theo đó, để thực hiện phòng, chống tham nhũng, lãng phí có hiệu quả cần phát huy tốt vai trò lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước, sự vào cuộc của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và của toàn dân. Muốn vậy, cần tiếp tục thực hiện tốt Quy chế dân chủ ở cơ sở; phát huy quyền làm chủ của nhân dân trong xây dựng chủ trương, đường lối, chính sách, thể chế, luật pháp và giám sát cán bộ, công chức, các cơ quan, tổ chức, đơn vị để phát hiện, đấu tranh với các hiện tượng tham nhũng, lãng phí. Phát huy vai trò của cơ quan báo chí trong đấu tranh và định hướng dư luận về công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí; tiếp tục hoàn thiện cơ chế bảo vệ, khen thưởng, tôn vinh những người tố cáo, phát hiện hành vi tham nhũng, lãng phí; phối hợp với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền để ngăn chặn và phát hiện kịp thời hành vi nhũng nhiễu, nhận hối lộ của cán bộ, công chức; kiên quyết xử lý kỷ luật những tổ chức, cá nhân cố tình bao che, tiếp tay, dung túng, ngăn cản việc đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí.
TS Nguyễn Đắc Tuyền
(Ban Tổ chức Tỉnh ủy Thái Nguyên)
......................................(Ban Tổ chức Tỉnh ủy Thái Nguyên)
(1), (2), (4), (5), (6), Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, t. 7, 2011, tr. 355, 357, 357, 345, 350
(3) Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t. 13, tr. 416
(7) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2016, tr. 185